Amozeshelectronic.com

Tag Archives: 4. دیود

ترانزیستور

ترانزیستورها دستگاه هایی هستند که برای تقویت جریان و قطع و وصل کردن ان بکار برده می شوند و چون جریان و ولتاژ قابل تبدیل شدن به هم هستند با انها می توان ولتاژ را نیز تقویت کرد،ترانزیستورها را با نیمه هادی ها میسازند و از نظر ساختمان انها در اصل دو دیود متصل شده به هم هستند وبه این دلیل دو نوع دارند، چون دیودها را می توان بدو شکل بهم متصل کرد، یکی با بهم متصل کردن قطعات مثبت به همدیگر ودیگری با بهم متصل کردن قطعات منفی ، شکل زیر را نگاه کنید:

 

types-of-transistor

p-n-p-n-p-n-junction
پایه ای است که امیتر یا منتشر کننده نامیده می شود.=E
پایه ای است که بیس یا پایه نامیده می شود.=B
پایه ای است که کلکتور یا جمع کننده نامیده می شود.=C
از نظر مفهومی ترانزیستورها این گونه جریان را تقویت می کنند،شکل زیر را نگاه کنید:

ترانزیستور

 

 

بایاس بین پایه و منتشر کننده موافق است و الکترونها به طرف پایه حرکت می کنند اما تعداد کمی از انها از پایه عبور می کنند زیرا ولتاژ بین جمع کننده و منتشر کننده بسیار زیاد تر از ولتاژ بین پایه و منتشر کننده است و به محض نزدیک شدن به جمع کننده به سرعت به دام حفره های ان می افتند و از مدار بین جمع کننده و منتشر کننده عبور می کنند.
پیشتر گفتیم که از ترانزیستور بعنوان یک سویچ هم استفاده می شود در شکل زیر دو مورد استفاده از ترانزیستور برای سویج کردن جریان اورده شده است، یک برای روشن کردن یک دیود نوری و دیگری برای فعال کردن یک رله:

 

transistor as a swithtransistor as a switch 2

 

 

از ترانزیستورها برای تقویت ولتاژ و جریان نیز استفاده می شود در شکل زیر که یک مدار تقویت کننده صوتی است سیگنال ورودی تقویت شده و به بلندگو و یا طبقه بعد می رود:

simple audio amplifier

 

ترانزیستورها انواع گوناگونی دارند و برای استفاده کردن از انها باید چند مسئله مهم را در نظر گرفت ،یکی از این مسائل میزان جریانی است که هر ترانزیستور می تواند بی خطر از خود عبور دهد،دوم میزان ولتاژی است که می تواند تحمل کند و سوم ضریب تقویت ان است که β ویا گین نامیده می شوددر دیتا شیت یک ترانزیستور این موارد از طرف کارخانه سازنده ان تزکر داده می شود.

دیود

دیودها یا یکسو کننده ها قطعاتی هستند که جریان را یکطرفه می کنند؛ یعنی به الکترونها اجازه می دهند تا فقط از یکسو به طرف دیگر جریان پیدا کنند، به مثال اب در کانال بر گردیم، دیودها مانند سوپاپهای هستند که با فشار اب در جهت موافق باز شده وبه اب اجازه عبور می دهند اما با فشار اب در جهت مخالف بسته شده وازعبور ان جلوگیری می کنند

دیودها

 

دیودها را از نیمه هادیها می سازند نیمه هادیها موادی هستند که بین هادی ها و نا رساناها قرار می گیرند،دیودها از ژرمانیم و سلیسیم و مواد مشابه به ان می سازند،این مواد در حالت خلوص عایق هستند اما با ترکب شدن با مواد دیگردر صد هدایتشان تغییرکرده و به نیمه هادی تبدیل می شوند به این نوع ترکیب کردن دوپینگ گفته می شود و به این روش می توان قطعاتی ساخت که تعداد الکترونها و یا حفره ها زیادتراز حالت اولیه انها باشد ، جای خالی الکترون را حفره می نامند که بار ان مثبت است و اساساً جریان الکتریکی وابسته به وجود حفره در یک منطقه و الکترون ازاد در منطقه دیگر است. به شکل زیر نگاه کنید:

diode13 - Copy

در سمت راست محل اتصال قطعه مثبت وجود دارد که تعداد حفره های ان بیشتر از تعداد الکترونهای ان است ودر سمت چپ قطعه منفی قرار دارد که تعداد الکترونها از حفره ها بیشتر است، الکترونها بار منفی دارند و جای خالی انها در اتم بار مثبت پیدا می کند، اگر مداری مانند شکل بالا سمت راست داشته باشیم که از یک دیود و یک مقاومت تشکیل شده باشد، الکترونهایی که در نزدیکی محل اتصال و در قطعه منفی هستند به طرف حفره های قطعه مثبت که نزدیک محل اتصال هستند رفته و در ان ناحیه دیگر الکترون وحفره ازاد باقی نمی ماند ویک منطقه عایق مانند کم عرض را به وجود می اورند، حال اگر به قطعه منفی ولتاژ منفی و به قطعه مثبت ولتاژ مثبت بدهیم الکترونها به سمت راست امده وحفره ها نیز به طرف سمت چپ حرکت کرده ویک جریان دایمی را به وجود می اورند و به این گونه ولتاژ دادن بایاس موافق گفته می شود زیرا به هر قطعه ولتاژی موافق با ان قطعه داده می شود و دو قطعه با هم مانند یک هادی عمل نموده و جریان الکترونی را از خود عبور می دهند، شکل زیر:

بایاس موافق

 

 

اما اگر به دو قطعه ولتاژی مخالف با نوع انها بدهیم عرض منطقه عایق گسترش یافته و دو قطعه کاملاٌ عایق خواهند شد؛ شکل زیر:

diode6

 

 

دیودها انواع گوناگونی دارند وهر نوع ان در مدار علامت بخصوصی دارد در زیر علامت تعدادی از انها اورده شده است:

new diodes symboles

دیودها برای یکسو کردن جریان متناوب در مدارات تغذیه بسیار کاربرد دارند و شناخت کار انها برای تعمیرات بسیار سودمند است وانواع گوناگونی دارند که دیودهای منتشر کننده نور و دیود زینر که ولتاز دو سر خود را در ولتاژ معینی که برای ان ساخته شده است ، ثابت نگه می دارد، شکل زیر یک مدار ساده تغذیه را نشان می دهد که در ان ولتاژ ۲۲۰ ولت برق شهری با ترانس کاهنده کاهش یافته و سپس یکسو شده و برای راه اندازی قسمتهای مختلف اماده می شود:

tn_9v-power-supply-using-lm7809